Afdrukken
Details: Hoofdcategorie: 1942-1950. Acties in Nederlands-Indiƫ Categorie: The Immortal Regiment | Gepubliceerd: 09 augustus 2020

 

115905940 134909131612836 1390920569021297183 n


Geschiedschrijving of politieke propaganda?

Enkele woorden over onze opvatting inzake de geschiedschrijving. Geschiedschrijving is gebaseerd op controleerbare en verifieerbare schriftelijke bronnen. Het is een wetenschap en dient ook wetenschappelijk verantwoord te worden beoefend. Of, zoals Leopold von Ranke (1795-1886), schreef: "het is de bedoeling te komen tot een volledig objectieve geschiedschrijving".

"Man hat der Historie das Amt, die Vergangenheit zu richten, die Mitwelt zum Nutzen zukünftiger Jahre zu belehren, beigemessen; so hoher Ämter unterwindet sich der gegenwärtige Versuch nicht. Er will bloß zeigen, wie es wirklich gewesen ist".

Dat geldt ook voor iemand die (een onderdeel van) de geschiedenis van bijvoorbeeld de periode in Nederlands-Indië wil beschrijven. Er wordt gestart met het formuleren van een heldere probleemstelling. "Wat wil ik onderzoeken? Welke bronnen zijn beschikbaar?" Men start met een eerste literatuuronderzoek om de context te kennen en te begrijpen.

Die context is belangrijk omdat men feiten wil weergeven in een consistent verhaal. Een historicus heeft feitelijk geen mening en is geen futuroloog. Wat zou er gebeurd zijn als Napoleon Waterloo had gewonnen is dus niet aan het vak besteed. Maar ook niet wat we nu vinden van het beleg van Alésia door Caesar en het moedwillig door beide partijen laten verhongeren van de niet combattanten om de strijd langer vol te houden.

We vinden niets. We onderzoeken en we beschrijven. En als we al een bril nodig hebben is dat hooguit een leesbril en geen "bril van nu". En als de publicatie is geboren kan iedereen die lezen kan er inhoudelijk kantttekeningen bijzetten of "er iets van vinden".

Geschiedschrijving met een "bril" is geen geschiedschrijving maar is een eerste stap naar politieke propaganda. En daar doen we niet aan. We onderzoeken en presenteren feiten. En geschiedschrijving "met een bril"? Die zal door vakgenoten worden ontmaskerd en gecorrigeerd. Maar welke historicus wil zijn vak te grabbel gooien?